Pagina's

vrijdag 4 augustus 2017

Stenen en spiralen, ze trekken als een elastiekje

Update 05-11-2017

Stenen en spiralen, een universeel symbool 


Deurknop van de kapittelzaal (basiliek Vézelay)



We vinden de spiraalvorm terug in labyrinten, op kruisen, in kinderspelletjes. Spiralen die de zonnewende symboliseren, het ritme van donker en licht weerspiegelen, de cyclus van de maan weergeven, de reis van het leven in beeld brengen. Voor de een alleen versiering, voor de ander betekenisvol...

Ierland: New Grange


De reis naar Ierland ligt alweer een tijdje achter ons. Op mijn verlanglijstje staat o.a. een bezoek aan New Grange. Dat heeft nogal wat voeten in de aarde. Een toegangsbewijs bemachtigen is niet zeker. Je moet er vroeg genoeg zijn. Slaperig zitten we met het gezin op een bankje bij de ingang van de hal. We hebben geluk en met kaartje vertrekken we met een bus vanaf het parkeerterrein naar het monument. Door de lange gang bereiken we de grafkamer die uitsluitend op midwinter een aantal minuten in het zonnetje gezet wordt. Binnen bewonderen we de spiralen op het plafond, vergelijkbaar met de exemplaren op de stenen aan de buitenzijde. Kunstig aangebracht en motieven verschillen. Niet alleen binnen, maar ook buiten treffen we stenen met spiralen aan. Bij de ingang gaat het om de zonsopkomst tijdens midwinter. Aan de andere zijde markeert Kerbstone 52 de zonsondergang op midzomer.

New Grange


Steen voorzijde ingang


Spiralen op het plafond


Kerbstone 52 Zonsondergang op zomerzonnewende

Frankrijk: Bretagne

De spiralenkunst is wijd verspreid. Ik heb altijd gedacht dat de oorsprong ervan in Ierland lag. Maar het lijkt erop dat deze manier van versieren overgewaaid is uit Bretagne (1). Die vakantie ligt nog verder achter ons. Veel verder dan ik me denk te herinneren. In 1994 kampeerden we daar met een minimum aan bagage en lieten in dat kader ook het fototoestel thuis. We verkenden zo'n beetje alle hoeken van dat stukje West-Frankrijk en hielden er een boek vol ansichtkaarten aan over :-).



Locmariaquer, Les Pierres Plates
La Bretagne en couleurs , edition d'Art JOS, Le Doaré, Chateaulin


Malta: Tempels


Ook Malta grossiert in kunstige decoratie. We keren er met regelmaat naar terug. Een bezoek aan mijn favoriete tempels-aan-zee (Hagar Qim en Mnajdra) staat steevast op het programma. Het Hypogeum heeft een magische aantrekkingskracht. Veel tijd om alles in deze onderaardse tempel in je op te nemen heb je niet. Het tempo van de gids wordt bepaald door lichtpunten die tijdelijk aanspringen en als je even niet oplet in het donker achterlaten :-). Te lang wachten betekent dat je het volgende item mist. Een rondleiding kan van te voren geboekt worden, maar het is streng verboden om er foto's te maken. De onderstaande  foto is overgenomen uit het boek The Hal Saflieni Hypogeum 4000 BC-2000 BC'. Een duidelijker beeld is te vinden op deze site (even scrollen).




Hagar Qim (Malta)


Tarxien (Malta)


Twee spiralen (of concentrische cirkels?) Tarxien (Malta)


Bugibba (Malta), schilderij gemaakt door Francis Aloisio


Hypogeum (Malta), ook ondergronds rode spiralen
Foto overgenomen uit The Hal Saflieni Hypogeum 4000 BC-2000 BC

Terugkerende motieven

Terugkerende motieven vallen me op als ik de foto's voor dit blog verzamel. Zelfs het altaar in het kerkje van Kasteel Bentheim (2) verrast me met een bekend patroon. Hier is net als in Malta sprake van een zacht soort steen.  


 Tarxien (Malta)                           Altaar Katharinenkerk Kasteel Bentheim

           

               Levensboom (Bretagne)                                Levensboom (Malta)

Kinderspel


Samen met kinderen van de klas speelden we het spelletje: 'De boom, die wordt hoe langer hoe dikker'.  We spiraalden met de hele groep om het eerste kind heen. Daarna draaiden we in een lange rij terug onder het zingen van: 'de boom die wordt hoe langer hoe dunner'. Een zonnedansje?



Noten

(1) Bend of the Boyne, an archeological landscape - Geraldine Stout, Country House, Dublin, 1997 geeft Iberia als oorsprong.
(2) Kasteel Bentheim ligt in het stadje Bentheim, in Duitsland, net over de grens boven Enschede.

Bronnen

-Goddess of the Stones the Language of the Megaliths - Georeg Terence Meaden
-The Hal Saflieni Hypogeum 4000 BC-2000 BC, Edited by Anthony Pace, National Museum of Archeologie, Museum department Pagina 12.

Websites















Geen opmerkingen:

Een reactie posten